Veel mensen wassen alles direct na thuiskomst. Dat voelt schoon en praktisch, maar extra vocht kan de houdbaarheid verkorten. Vooral zachte vruchten, druiven, bessen en bladgroenten kunnen sneller gaan schimmelen wanneer ze nat worden opgeborgen.
Was producten daarom meestal pas vlak voor gebruik.
Moet je ze toch vooraf wassen, droog ze dan zeer grondig voordat je ze bewaart. Gebruik een schone doek, slacentrifuge of keukenpapier.
Voor sommige bladgroenten kan vooraf wassen juist handig zijn, maar alleen als je ze daarna goed droogt en met absorberend papier bewaart.
De rol van ethyleengas
Ethyleen is een natuurlijk gas dat door veel fruitsoorten wordt geproduceerd. Het helpt vruchten rijpen. Dat is handig wanneer je een harde avocado sneller zacht wilt laten worden, maar nadelig wanneer gevoelige groenten te dichtbij liggen.
Ethyleen kan ervoor zorgen dat groenten:
- sneller geel worden;
- slap worden;
- bitter gaan smaken;
- hun stevige structuur verliezen;
- eerder bederven.
Sterke ethyleenproducenten
Producten die relatief veel ethyleen kunnen afgeven zijn:
- appels;
- bananen;
- avocado’s;
- peren;
- perziken;
- nectarines;
- pruimen;
- mango’s;
- kiwi’s;
- tomaten;
- meloenen.
Rijp fruit produceert meestal meer ethyleen dan onrijp fruit.
Producten die gevoelig zijn voor ethyleen
Sommige groenten reageren sterk op ethyleen, waaronder:
- broccoli;
- bloemkool;
- bladgroenten;
- komkommers;
- wortelen;
- sperziebonen;
- asperges;
- kool;
- kruiden;
- aardappelen.
Bewaar ethyleenproducerend fruit daarom niet langdurig naast gevoelige groenten.
Hoe gebruik je ethyleen juist in je voordeel?
Ethyleen is niet altijd ongewenst. Je kunt het gebruiken om onrijp fruit sneller te laten rijpen.
Stop een harde avocado, peer of kiwi samen met een banaan of appel in een papieren zak. Sluit de zak losjes. Het ethyleengas blijft dan dichter bij het fruit en versnelt het rijpen.
Controleer het fruit dagelijks, want het kan daarna snel overrijp worden.
De koelkast goed indelen
Een koelkast heeft verschillende temperatuur- en vochtigheidszones. De achterwand en onderste delen zijn vaak kouder dan de deur. De groentelades zijn meestal ontworpen om vocht beter vast te houden.
Een praktische indeling is:
- bladgroenten en stevige groenten in de groentelade;
- bessen en druiven op een koele plank;
- gesneden fruit in afgesloten bakjes;
- producten die niet tegen zeer lage temperaturen kunnen meer naar voren;
- geen gevoelig fruit tegen de koude achterwand.
Zorg dat de koelkast niet te vol staat. Lucht moet kunnen circuleren om een gelijkmatige temperatuur te behouden.
De juiste koelkasttemperatuur
Voor de meeste gekoelde levensmiddelen is een temperatuur van ongeveer 4 graden Celsius geschikt. Een te warme koelkast versnelt bederf. Een te koude koelkast kan sommige groenten beschadigen of laten bevriezen.
Gebruik eventueel een koelkastthermometer om de temperatuur te controleren.
Bladgroenten bewaren
Sla, spinazie, rucola, snijbiet en andere bladgroenten verliezen snel vocht. Daardoor worden ze slap. Tegelijk kunnen ze gaan rotten als ze te nat worden bewaard.
Een goede methode:
Verwijder beschadigde bladeren.
Was de bladeren alleen als je ze goed kunt drogen.
Gebruik een slacentrifuge of dep ze zorgvuldig droog.
Leg een vel keukenpapier in een bewaarbak of zak.
Voeg de bladgroenten toe.
Leg eventueel nog een vel keukenpapier bovenop.
Sluit de bak, maar voorkom dat er veel condens ontstaat.
Het keukenpapier neemt overtollig vocht op en helpt de bladeren langer stevig te houden.
Vervang het papier wanneer het erg nat wordt.
Kruiden langer vers houden
Verse kruiden vragen verschillende bewaarmethoden.
Peterselie, koriander en munt
Snijd een klein stukje van de onderkant van de stelen.
Zet de kruiden in een glas met een beetje water, zoals een boeket bloemen.
Dek ze losjes af met een zak.
Bewaar ze in de koelkast.
Ververs het water om de paar dagen.
Basilicum
Basilicum houdt minder van kou. Zet de stelen in een glas water op het aanrecht, uit direct zonlicht. De koelkast kan basilicum zwart en slap maken.
Rozemarijn, tijm en salie
Wikkel deze stevigere kruiden losjes in licht vochtig keukenpapier en bewaar ze in een zak of bak in de koelkast.
Wortelen bewaren
Wortelen blijven lang knapperig wanneer ze koel en vochtig genoeg worden bewaard.
Verwijder het loof als dat er nog aan zit. Het loof trekt vocht uit de wortel.
Bewaar wortelen in een afgesloten bak of geperforeerde zak in de groentelade.
Slappe wortelen kun je soms weer steviger maken door ze enige tijd in koud water te leggen.
Komkommers bewaren
Komkommers zijn gevoelig voor te veel kou en ethyleen. Bewaar ze niet naast appels, bananen of tomaten.
Leg komkommers bij voorkeur in de groentelade of op een iets minder koude plek in de koelkast. Wikkel ze eventueel losjes in keukenpapier om condens op te vangen.
Een aangesneden komkommer bewaar je afgedekt in de koelkast en gebruik je het liefst binnen enkele dagen.
Broccoli en bloemkool
Broccoli en bloemkool blijven het best in de koelkast. Bewaar ze ongewassen in een losse of geperforeerde zak. Volledig luchtdicht afsluiten kan vochtophoping veroorzaken.
Was ze pas vlak voor bereiding.
Gebruik broccoli relatief snel, omdat de roosjes na verloop van tijd geel kunnen worden.
Paprika’s bewaren
Paprika’s blijven meestal goed in de groentelade. Bewaar ze droog en ongewassen.
Aangesneden paprika kun je in een afgesloten bakje bewaren. Leg eventueel een stukje keukenpapier erbij om vocht op te nemen.
Sperziebonen en peultjes
Bewaar sperziebonen en peultjes in een losse zak of bewaarbak in de koelkast. Was ze pas voor gebruik.
Te veel vocht kan bruine plekken en slijmerigheid veroorzaken.
Asperges bewaren
Asperges drogen snel uit.
Snijd een klein stukje van de onderkant af.
Zet de asperges rechtop in een glas of pot met een klein laagje water.
Dek de bovenkant losjes af.
Bewaar in de koelkast.
Je kunt ze ook in een vochtige doek wikkelen, maar laat ze niet doorweekt raken.
Champignons bewaren
Champignons houden niet van vochtige, luchtdichte verpakkingen. Daarin worden ze snel slijmerig.
Bewaar ze bij voorkeur in een papieren zak in de koelkast. Papier neemt vocht op en laat lucht circuleren.
Was champignons pas vlak voor gebruik en droog ze meteen af.
Aardappelen bewaren
Aardappelen horen meestal niet in de koelkast. Bij lage temperaturen kan een deel van het zetmeel worden omgezet in suiker, wat smaak en bakresultaat kan beïnvloeden.
Bewaar aardappelen:
- koel;
- donker;
- droog;
- goed geventileerd;
- uit direct zonlicht.
Een papieren zak, jute zak of open mand is geschikt. Gebruik geen volledig afgesloten plastic zak.
Bewaar aardappelen niet naast uien. Ze kunnen elkaars bederf versnellen.
Gooi groene aardappelen of sterk uitgelopen aardappelen weg, vooral als ze bitter smaken.
